
Heimili í sárum vegna vanrækslu
Það er ekki lengur hægt að horfa fram hjá því sem er að gerast á íslenskum heimilum. Við kennarar, foreldrar og heimilin sjálf finnum þetta á hverjum degi: Hærri vextir, hærri leiga, og sífellt minna svigrúm til að lifa eðlilegu lífi. Þetta er ekki náttúruhamför – þetta eru afleiðingar pólitískrar vanrækslu og rangrar forgangsröðunar stjórnvalda.
Verðbólgan mældist 5,2 prósent í lok febrúar, langt yfir því sem Seðlabankinn hefur sett sér að markmiði. Meginvextir Seðlabankans eru 7,25 prósent – það er hreinlega óásættanlegt fyrir venjulegt fólk. Þegar þessar tölur eru settar saman þýðir það dýrari lán, hærri afborganir, og hærri leigu. Það þýðir minna handbært fé fyrir hverja fjölskyldu, minna svigrúm fyrir börn og foreldra, minna öryggi á heimilum landsins.
Það sem fer mest í mig er hvernig þetta bitnar á þeim sem minnst mega sín. Launafólk, ungt fólk á leigumarkaði, eldri borgarar og öryrkjar – það eru þau sem bera kostnaðinn af þessum ákvörðunum. Það er ekki fjármagnseigandinn sem finnur fyrst fyrir háum vöxtum, heldur almenningur. Og þegar talað er um að húsnæðismarkaðurinn eigi að lúta lögmálum markaðarins, þá sjáum við hverjar afleiðingarnar eru: Hækkað verð, hærri leiga, og minna aðgengi að húsnæði.
Ég þekki þetta sjálfur úr samtölum við foreldra og kennara víða um land. Fólk borgar ekki reikninga með þolinmæði. Fólk borgar þá með launum sem duga sífellt skemur. Það er ekki nóg að verja kerfið þegar heimili landsins kikna – þá þarf að verja fólkið.
Við í Rödd fólksins höfum lengi sagt: Þetta er ekki bara efnahagsmál, þetta er réttlætismál. Húsnæði er ekki munaðarvara – það er öryggismál allra fjölskyldna. Það dugar ekki að horfa á prósentur á blaði eða tala um vexti sem einhvers konar fjarstýringar í hagstjórn. Þessi mál snúast um raunverulegt fólk, raunverulega lífshætti og hvaða framtíð við viljum fyrir börnin okkar.
Ég krefst þess að stjórnvöld snúi vörn í sókn. Það þarf að lækka vexti, stöðva verðbólguna og setja raunverulegt aðhald á húsnæðismarkaðinn. Það þarf að tryggja að laun dugi til framfærslu og að ekkert heimili þurfi að óttast að missa þak yfir höfuðið vegna ákvarðana sem eru teknar lengst frá raunveruleikanum.
Það er kominn tími til að setja fólkið – ekki kerfið – í fyrsta sæti. Ef við gerum það ekki, þá munu fleiri og fleiri heimili kikna undan þunga sem þau höfðu aldrei átt að bera.
Heimildir: Vísir, 4. mars 2026 – „Heimili landsins borga fyrir pólitíska vanrækslu"