Samstarf Íslands við ESB styrkir öryggi

Í dag undirrituðu utanríkisráðherra Íslands, Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, og utanríkismálastjóri Evrópusambandsins, Kaja Kallas, yfirlýsingu í Brussel sem felur í sér aukið samstarf Íslands og Evrópusambandsins í varnarmálum og öryggismálum. Þetta er mikilvægt skref í því að festa Ísland í sessi sem virkan þátttakanda í alþjóðlegri samvinnu á sviði öryggis. Með þessari undirritun bætist Ísland í hóp níu annarra ríkja sem hafa áður staðfest slíka yfirlýsingu, þar á meðal Noregur, Kanada og Bretland. Það er ekki tilviljun að þessi ríki eru meðal helstu bandamanna okkar í NATO og á Norðurlöndum. Það er mikilvægt að greina hvað felst í þessu samstarfi. Yfirlýsingin er ekki einungis táknræn; hún staðfestir sameiginlega sýn okkar og Evrópusambandsins á mikilvægi þess að efla varnir, miðla upplýsingum og standa saman í að tryggja öryggi borgaranna. Í óvissutímum í alþjóðamálum, eins og Kaja Kallas benti á í Evrópuþinginu í gær, er samvinna vinveittra ríkja nauðsynleg. Við sjáum vaxandi óstöðugleika í Evrópu og víðar, og því er það rökrétt og tímabært að Ísland taki virkan þátt í samstarfi sem styrkir stöðu okkar á alþjóðavettvangi. Þessi yfirlýsing bætir við þá stoð sem Ísland hefur nú þegar í gegnum Atlantshafsbandalagið (NATO). Það er athyglisvert að fyrsti fundur Þorgerðar Katrínar í dag var einmitt í höfuðstöðvum NATO, þar sem Radmila Shekerinska, varaframkvæmdastjóri bandalagsins, tók á móti henni. Þetta undirstrikar að samstarf innan NATO og við ESB eru ekki andstæður, heldur styðja hvort annað. Með því að efla tengsl við ESB á sviði varnar- og öryggismála fjölgar Ísland valkostum sínum og eykur áhrif sín þegar kemur að sameiginlegum hagsmunum. Við megum ekki gleyma að Ísland er einnig EES-ríki og á sérstök samskipti við ESB í gegnum þann vettvang. Þorgerður Katrín átti fund með Maroš Šefčovič, framkvæmdastjóra Evrópusambandsins sem hefur umsjón með samskiptum við EES-ríkin, meðal annars Ísland. Þessi fundur minnir okkur á að þátttaka Íslands í Evrópusamstarfi er fjölþætt – hún snýst ekki aðeins um efnahags- og viðskiptamál, heldur einnig sameiginlegt öryggi og traust á lýðræðislegum gildum. Að mínu mati er þetta skref í rétta átt. Ísland á að vera hluti af öflugum bandalögum þar sem við stöndum vörð um öryggi okkar og styðjum lýðræðisgildi. Með aukinni þátttöku í samstarfi við ESB í varnarmálum sendum við skýr skilaboð um vilja okkar til að axla ábyrgð og taka þátt í lausnum á alþjóðlegum viðfangsefnum. Það er ekki aðeins spurning um að vernda okkur sjálf, heldur einnig að vera virkur þátttakandi í því að skapa öruggara umhverfi í Evrópu og víðar. Við í Evrópufylkingunni höfum lengi lagt áherslu á mikilvægi þess að Ísland sé virkt í alþjóðlegu samstarfi, bæði innan NATO og ESB. Með þessum áfanga er stigið markvisst skref í þá átt. Á tímum þegar öryggi og lýðræði standa frammi fyrir áskorunum er þetta ekki bara rétt, heldur nauðsynlegt. Heimildir: RÚV (2026-03-18)