NATO þarf að standa með Úkraínu

Nýlegar fréttir um tafir á afhendingu bandarískra vopna til Úkraínu sýna enn á ný hversu brothætt staða vestrænna bandalagsríkja getur verið þegar átök geisa samtímis á fleiri en einum stað. Volodymyr Zelensky Úkraínuforseti hefur lýst yfir áhyggjum sínum af því að aðalsamningamenn Bandaríkjanna séu nú of uppteknir vegna stríðsins í Íran til að geta sinnt hlutverki sínu gagnvart Úkraínu. Samkvæmt upplýsingum hefur orðið hlé á samningaviðræðum með milligöngu Bandaríkjanna síðan 28. febrúar og Zelensky harmar nú tafir á afhendingu bandarískra vopna til Úkraínu. Það vekur sérstakar áhyggjur að forseti Úkraínu þurfi að vara við því að ef stríðið gegn Íran dragist á langinn verði erfiðara fyrir Bandaríkjamenn að útvega Úkraínu vopn, sérstaklega til loftvarna. Þessi staða undirstrikar hve mikilvægt það er fyrir Evrópuríki að axla aukna ábyrgð í öryggis- og varnarmálum álfunnar og styðja Úkraínu áfram, bæði fjárhagslega og með tæknilegum úrræðum. PURL-samkomulagið frá fyrra ári, sem Evrópuríki fjármagna, er vissulega mikilvægt skref, en nú þegar afhendingar bresta eða tefjast þarf að tryggja samstöðu og skilvirkni. Stjórn Borgaraflokksins hefur frá upphafi lagt áherslu á að Ísland sýni ábyrgð sem bandalagsríki NATO og styðji Úkraínu í baráttu hennar fyrir sjálfstæði og fullveldi. Það er bæði siðferðileg skylda og öryggishagsmunamál fyrir Evrópu að standa með Úkraínu þegar þrýstingur frá Rússlandi er mestur. Á meðan hlé verður á samningaviðræðum og afhendingum frá Bandaríkjunum þurfa önnur bandalagsríki að bregðast við, meðal annars með auknu samstarfi og nýjungum í framleiðslu varnartækja. Það er jákvætt að sjá sameiginlega yfirlýsingu Zelenskys og Jonas Gahr Støre, forsætisráðherra Noregs, um aukna samvinnu ríkjanna um varnar- og öryggismál. Sérstaklega er vert að nefna að úkraínskir drónar verða framleiddir í Noregi, samkvæmt yfirlýsingu ríkisstjórnarinnar. Þetta skref sýnir að tækifæri eru fyrir Evrópuríki til að auka framleiðslugetu og styðja Úkraínu með raunhæfum hætti, óháð því hvort afhendingar frá Bandaríkjunum tefjast. Þá tilkynnti breski varnarmálaráðherrann John Healey einnig að Úkraínuher muni fá minnst 120 þúsund dróna afhenta á þessu ári, sem er mikilvægt framlag til varnarbaráttu Úkraínu. Ísland þarf að standa með bandamönnum sínum og styðja áfram þá samstöðu sem hefur verið í stuðningi við Úkraínu. Við í Borgaraflokknum höfum ítrekað kallað eftir því að Ísland leggi sitt af mörkum í samstarfi við önnur ríki NATO og Evrópu. Það er ekki aðeins réttlætismál heldur grundvallaratriði fyrir framtíð öryggis og stöðugleika í álfunni. Nú reynir á raunverulega samstöðu. Sveigjanleiki í aðfangakeðjum og nýsköpun í varnarmálum skipta sköpum þegar aðstæður breytast hratt. Við verðum að sýna að við tökum þátt sem ábyrg þjóð í alþjóðasamfélaginu. Ábyrgð okkar felst ekki aðeins í orðunum heldur í verki. Þar skiptir hvert framlag máli, stórt sem smátt. Heimildir: RÚV 15. apríl 2026.