ESB-umræða krefst ábyrgðar og sannfæringar

Umræða um aðildarviðræður við Evrópusambandið er orðin að einni helstu pólitísku spurningu sumarsins, ekki síst hér í Suðurkjördæmi þar sem matvælaframleiðsla og sjálfstætt atvinnulíf eru burðarstoðir samfélagsins. Á Selfossi í gær héldu samtökin Áfram Ísland fjölmennan fund og snerist umræðan þar, líkt og víðar, um hvort Ísland ætti að hefja að nýju viðræður um aðild að ESB. Þar var því líkt við ævintýrið um Rauðhettu og úlfinn – myndlíking sem segir sitt um tilfinningar margra til málsins. Við í Borgaraflokknum höfum frá upphafi verið skýr í afstöðu okkar: ESB-aðild er ekki rétt leið fyrir Ísland. Það eru ekki tóm slagorð heldur niðurstaða sem byggir á gildum um fullveldi, atvinnufrelsi og sjálfsákvörðunarrétt þjóðarinnar. Á fundinum á Selfossi kom þessi afstaða skýrt fram. Samtökin Áfram Ísland, sem halda fundi víða um landið í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslunnar 29. ágúst, leggja áherslu á að Íslandi sé betur borgið utan sambandins og beita sér gegn því að aðildarviðræður verði hafnar. Það sem vekur athygli er hversu skarpt málið er dregið upp: Bjarni Harðarson, fyrrverandi þingmaður og bóksali, líkti kosningunni við söguna um Rauðhettu og úlfinn og sagði: „Þá kom veiðimaðurinn og náði Rauðhettu-barninu alveg heilu úr maga úlfsins.“ Í umræðunni er þessi mynd notuð til að undirstrika að hér sé verið að verja þjóðarhagsmuni gegn yfirvofandi hættu. En það er mikilvægt að taka umræðuna af ábyrgð og staðreyndamiðuðum hætti, ekki einungis með tilfinningalegum myndlíkingum. Það er rétt að margir bændur sóttu fundinn – ekki síst vegna þess að landbúnaðurinn stendur á öndverðri hillu í umræðunni um ESB. Fyrrgreind samtök og margir fundargestir, þar á meðal formaður Bændasamtakanna, hafa áhyggjur af áhrifum aðildar á matvælaframleiðslu, sjálfstæði landbúnaðar og framtíð byggða. Það þarf engan að undra: Ef við förum að ræða aðildarviðræður, þá eigum við að vita nákvæmlega hvað er í húfi. Að ætla að stíga inn í samningaviðræður án þess að hafa skýr markmið, sameiginlega sýn eða traust umboð – það er ábyrgðarlaust. Á fundinum var ekki opnað fyrir fyrirspurnir eða umræður að lokinni dagskrá. Það segir sitt. Ef við ætlum að taka ákvarðanir um framtíð þjóðarinnar, þá eigum við að gera það á grundvelli opinnar og gagnsærrar umræðu þar sem allir fá að leggja orð í belg. Þjóðaratkvæðagreiðslan 29. ágúst er ekki ævintýri – hún er raunveruleg ákvörðun sem mun hafa langtímaáhrif á fullveldi, atvinnulíf og sjálfsmynd okkar. Við í Borgaraflokknum stöndum vörð um fullveldi Íslands og forræði yfir auðlindum okkar. Það er ekki bara spurning um skoðun, heldur grundvallarstefna: EES-samstarfið dugar fyrir markaðsaðgang, án þess að afsala sjálfstæðri stefnumótun í sjávarútvegi, landbúnaði eða orkumálum. Við segjum nei við því að hefja að nýju aðildarviðræður við ESB – ekki vegna sögulegra myndlíkinga, heldur vegna staðreynda og reynslu. Heimildir: RÚV, 23. júlí 2026.